31 maart 2013 – Het is fijn als een gezaghebbend, kritisch columnist een steentje bijdraagt.  Op zaterdag publiceert Bas Heijne zijn column in NRC Handelsblad. Dit keer geeft hij zijn mening over de ambitie in de journalistiek.

In de eerste, inleidende alinea, vat hij het zwarte scenario voor de pers kort samen: er vindt een ‘fatale kaalslag’ plaats en er is sprake van ‘doemscenario’s voor onze kranten’. Zonder het woord Internet of website te noemen. Maar we weten wat hij bedoelt.

“Er komen gouden tijden. Goud niet in de betekenis van geld, dat niet helaas, maar goud als in nieuwe ambachtelijkheid en ambitie.” Hij schetst het beeld van de verloedering van de journalistiek – “de wereld was er voor jou, het nieuws moest worden toegesneden op jouw interesses, het moest leuk zijn. En gratisnatuurlijk.” Daar is het woord gratis weer. Geeft Heijne hiermee aan dat de kranten dus inderdaad nieuws gratis verstrekken om de consument te behagen? Of is ook hij bezig het nieuwe beleid van de hoofdredactie van NRC Handelsblad, welsiwaar verpakt, te verkopen. Het nieuws is vaak meer van hetzelfde en soms op het domme af, met verslaggevers die voor een gebouw staan waar bijvoorbeeld het Friese Elfstedencomité vergadert en hen wordt met een live verbinding vanuit de studio gevraagd of er nieuwe ontwikkelingen zijn. Nee. Die zijn er niet. Dat is dus per definitie dus geen nieuws.

“Het probleem van de journalistiek in het mediatijdperk is dat er te veel van is, en vooral te veel van hetzelfde.” Opmerkelijk: in hun claims jegens de website-eigenaren die, veelal naïef en te goeder trouw, artikelen uit kranten hebben overgenomen, spreken deze, ter onderbouwing van hun claim, van ‘verlies aan exclusiviteitswaarde‘.

Heijne gaat in op de veranderingen, o.a. door de komst van De Correspondent, dat onafhankelijk wil zijn, achtergrond en diepgang wil bieden. “Over De Correspondent […..] wordt nijdig geklaagd dat dit soort journalistiek van en voor een kleine groep is (gatver, de elite!). Dat moeten we nog zien [….]” Hij geeft hiermee wel aan dat veel, erg veel journalisten conservatief zijn en niet in staat blijken te zoeken naar nieuwe wegen.

Samenvattend in het kader van Krantenleed en de claims
Een van de meest toonaangevende columnisten geeft aan dat de journalistiek de diepgang heeft verloren en meer van hetzelfde levert. Weinig ècht nieuws, weinig exclusiviteit. Hetgeen haaks staat op de onderbouwing van de claimcultuur van de uitgevers.